อบายมุข 6 หมายถึง “ทางแห่งความเสื่อม” หรือ “ทางแห่งหายนะ” เป็นหนทางที่เมื่อผู้ใดดำเนินไปแล้ว ย่อมนำไปสู่ความล่มจม ความทุกข์ ความเสื่อมเสียทั้งปัจจุบันและอนาคต คำว่า อบาย แปลว่า ความเสื่อม ความทุกข์ ความตกต่ำ และคำว่า มุข แปลว่า ประตูหรือทางเข้า ดังนั้น อบายมุข จึงหมายถึง “ประตูแห่งความเสื่อม” หรือสิ่งที่เป็นสาเหตุทำให้ชีวิตตกต่ำ

ในพระพุทธศาสนามีการแสดง อบายมุข 6 ไว้เป็นหลักใหญ่ ได้แก่

  1. การดื่มน้ำเมาและของมึนเมา → ทำให้เสียสติปัญญา ขาดความยั้งคิด เป็นเหตุให้เกิดความประมาทและความเสื่อมทั้งทางร่างกายและจิตใจ
  2. การเที่ยวกลางคืน → ทำให้เสียสุขภาพ สูญเสียเวลาและทรัพย์สิน เกิดอันตรายได้ง่าย
  3. การเที่ยวดูการละเล่น → เช่น มหรสพ การพนัน หรือสิ่งที่ทำให้มัวเมาในความบันเทิง จนลืมการงานและการศึกษา
  4. การเล่นการพนัน → ทำให้เสียทรัพย์ ก่อเวรศัตรู สูญเสียความน่าเชื่อถือและชื่อเสียง
  5. การคบคนชั่วเป็นมิตร → นำพาไปสู่สิ่งไม่ดี ถูกชักนำให้ทำความผิดหรือประพฤติชั่ว
  6. การเกียจคร้าน ไม่ทำการงาน → ขาดความเพียร ไม่สร้างฐานะ ทำให้เกิดความยากจนและความเสื่อม

สรุปสาระสำคัญ
อบายมุข คือ ประตูสู่ความเสื่อม 6 ประการที่ทำให้คนล่มจม ได้แก่ สุราเมรัย การเที่ยวกลางคืน การมัวเมาในการละเล่น การพนัน คบคนชั่ว และความเกียจคร้าน สิ่งเหล่านี้ไม่เพียงทำให้ชีวิตปัจจุบันเดือดร้อน แต่ยังบั่นทอนอนาคต ทั้งชื่อเสียง หน้าที่การงาน และโอกาสที่จะเจริญในธรรมด้วย